Trang chủ / Văn hóa Trung Quốc / Thiên tự văn: Nội dung Hán Việt chi tiết của cuốn Thiên tự văn

Thiên tự văn: Nội dung Hán Việt chi tiết của cuốn Thiên tự văn

Trung tâm tiếng Trung Chinese xin giới thiệu với quý bạn đọc Nội dung Hán Việt chi tiết của cuốn Thiên tự văn là một trong những cuốn sách dạy vỡ lòng của người xưa thuộc cấp “Tiểu học”. Thiên Tự Văn được Chu Hưng Tự (thời Nam triều (420 – 589)) biên soạn.

Lịch sử Thiên Tự Văn 千字文

Thiên Tự Văn 千字文 được Châu Hưng Tự  thời Nam Lương biên soạn. Việc sáng tác được tương truyền rằng Lương Võ Đế ra lệnh cho Ân Thiết Thạch chép lại một ngàn từ không trùng lặp trên văn bia do Vương Hi Chi王羲之- một nhà Thư pháp tài hoa bật nhất Trung Hoa thời Đông Tấn – viết để cho các hoàng tử lấy đó học tập.

Nhưng do các chữ đều rời rạc, không liền nhau, cho nên ông cho gọi Châu Hưng Tự và bảo rằng: “Khanh có tài, hãy giúp ta vần bài này.” Chu Hưng Tự bỏ ra một đêm để biên soạn lại và dâng lên cho Võ Đế. Từ đó xuất hiện “Thiên Tự Văn” (bản văn đúng một ngàn chữ, một ngàn từ vựng) truyền đến ngày nay.

Trong Thiên Tự Văn có nhiều vế đối tinh tế, mạch lạc rõ ràng, có chất thi ca, khiến người người thán phục. Câu văn tự nhiên như lời nói, dễ đọc dễ nhớ, là cuốn sách vỡ lòng dành cho trẻ con.

Ngoài việc học từ sách Thiên Tự Văn, ngày nay các Nhà Thư Pháp thường dùng bản văn này để luyện tập thư pháp.

Toàn văn chia làm 25 đoạn và phân thành sáu phần, xin lấy các chữ trong mỗi câu đầu  để đặt tựa.

Thiên Tự Văn

Nội dung Hán Việt chi tiết của cuốn Thiên tự văn

Mở đầu Thiên Tự Văn nói về thời khởi nguyên của trời đất. Khi ấy vũ trụ còn hoang vu, mờ mịt. Mặt trời và mặt trăng thay nhau canh giữ ngày đêm. Khí trời quanh năm hết nóng rồi tới lạnh, mưa gió tuần hoàn, dần dần vạn vật và cây trái được hình thành.

Tiếp đến là sự xuất hiện của con người thời thượng cổ, tên các nhân vật truyền thuyết có công tạo lửa, sáng tạo áo quần và chữ viết được nêu lên để ca tụng. Mọi thứ đầy đủ rồi thì chế độ vua tôi ở thời kỳ đầu cũng hình thành, cảnh vật thanh bình cũng hiện ra trước mắt.

01 Thiên địa huyền hoàng

02 Kim sanh Lệ Thủy

03 Long Sư Hỏa Đế

04 Tọa triều vấn đạo

05 Cái thử thân phát

06 Mặc bi ti nhiễm

07 Tư phụ sự quân

08 Dung chỉ nhược tư

09 Lạc thù quý tiện

10 Giao hữu đầu phận

Phần thứ ba này nói về đền đài, cung điện, các địa danh và văn vật gắn liền với nền văn minh Trung Hoa. Qua đó nêu lên tên tuổi của những danh thần, tướng lĩnh đã giúp các bậc đế vương gây dựng cơ đồ. Những con người kiệt xuất, đa tài lừng danh trong thiên hạ cũng được nhắc đến.

Tiếp theo là đề cập đến các cuộc chiến khốc liệt thời Chiến Quốc với các điển tích chịu ảnh hưởng của học thuyết phái Tung Hoàng cùng với những người trước tác ra nó. Sau cùng là các vùng địa lý có địa hình rất đặc biệt ở đất nước Trung Hoa.

11 Đô ấp Hoa Hạ

12 Tứ diên thiết tịch

13 Phủ la tương tướng

14 Sách công mậu thật

15 Tấn Sở canh bá

16 Cửu châu Vũ tích

Phần thứ tư nói về các thuyết trị quốc thời xưa; nói đến các đức tính thanh khiết, cương nghi. Những điều trở ngại có thể gặp phải khi làm quan, nếu gặp cảnh ấy thì nên qui ẩn. Nhân đó kẻ ẩn sĩ đọc lại thuyết lý thánh hiền, ngắm cảnh hoa sen trắng xoá trên bờ kinh. Nhờ vậy mà mọi âu lo sầu muộn sẽ tan biến, cuộc sống trở nên ung dung tự tại.

17 Trị bản ư nông

18 Mạnh Kha đôn tố

19 Tỉnh cung ky giới

20 Cừ hà đích lịch

Phần năm này nói về các thú vui thanh tao trong cuộc sống và các lề lối, phong tục. Mỗi câu như là một lời răn dạy từ việc chuẩn bị bữa ăn thường ngày đến việc thiết đãi yến tiệc; việc ăn uống, nói năng, ngủ nghỉ, cúng lại cho đến việc soạn công văn gửi đi và hồi đáp … đủ mọi mặt trong đời sống thường ngày.

21 Đam độc ngoạn thị

22 Hoàn phiến viên khiết

23 Tiên điệp giản yếu

Phần cuối cùng của Thiên Tự Văn không quên nhắc đến trai tài gái sắc, nhưng tiếc rằng tuổi trẻ kia lại trôi qua mau. Chốt lại áng văn một nghìn chữ tác giả nhắc nhỡ việc tu thân tích phúc, sống có khuôn phép, luôn trao dồi kiến văn kẻo bị người đời chế nhạo.

24 Bố xạ Liêu hoàn

25 Chỉ tân tu hỗ Toàn Văn

Chúc các bạn học tốt tiếng Trung. Cám ơn các bạn đã ghé thăm website của chúng tôi.

***Xem thêm: Tam tự kinh

Nguồn: chinese.com.vn
Bản quyền thuộc về: Trung tâm tiếng Trung Chinese
Vui lòng không coppy khi chưa được sự đồng ý của tác giả.

Hỏi đáp trực tuyến

avatar